ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರು, ಅಥವಾ ಆರಂಭಿಕ ಚಾಲುಕ್ಯರು, ಕರ್ನಾಟಕದ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ರಾಜವಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದರು. ಕ್ರಿ.ಶ. 6ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ 8ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಅವರು ದಖ್ಖನ್ನ ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇಂದಿನ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರದೇಶವು ಚಾಲುಕ್ಯರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಭಾವವಿದ್ದ ವಿಶಾಲ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.
ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರು ದಖ್ಖನ್ ಪ್ರದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲ ರಾಜವಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಕರ್ನಾಟಕದ ಆರಂಭಿಕ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ರಿ.ಶ. 8ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ 10ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಅವರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ದಖ್ಖನ್ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿತ್ತು. ಇಂದಿನ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರದೇಶವೂ ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರ ಅಧಿಕಾರದ ಪ್ರಭಾವವಿದ್ದ ವಿಶಾಲ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಲಯದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.
ಕಲ್ಯಾಣಿ ಚಾಲುಕ್ಯರು, ಅಥವಾ ಪಶ್ಚಿಮ ಚಾಲುಕ್ಯರು, ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಇತಿಹಾಸದ ಮೇಲೆ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜವಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದರು. ಕ್ರಿ.ಶ. 10ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದಿಂದ 12ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಅವರ ಅಧಿಕಾರವು ದಖ್ಖನ್ನ ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿತ್ತು. ಇಂದಿನ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳೂ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರ ಕಾಲದ ನಂತರ ಮತ್ತು ಹೊಯ್ಸಳರ ಉದಯಕ್ಕೂ ಮುನ್ನದ ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಯಾಣಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಕಾಲವು ಮಹತ್ವದ ಘಟ್ಟವಾಗಿದೆ.
ಚಿತ್ರದುರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೊಯ್ಸಳರುಹೊಯ್ಸಳ ರಾಜವಂಶವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಭಾವವು ಇಂದಿನ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಿಗೂ ವಿಸ್ತರಿಸಿತ್ತು. ಹೊಯ್ಸಳರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯ…
ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಇತಿಹಾಸವು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಹಲವು ಪ್ರಬಲ ರಾಜವಂಶಗಳ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವ, ಕೋಟೆ-ಪಟ್ಟಣಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹಾಗೂ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ನಾಯಕರು (ಪಾಳೇಗಾರರು) ಪ್ರಬಲ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ಮಹತ್ವದ ಕಾಲಘಟ್ಟವಾಗಿದೆ. ಮಧ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿರುವ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿಸುವ ಬೃಹತ್ ಬಂಡೆಗಲ್ಲುಗಳ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಚಿತ್ರದುರ್ಗವನ್ನು ಹಲವು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರಮುಖ ಸೈನಿಕ ಹಾಗೂ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದವು.